Yıldızeli’nde 387 yıllık Yenihan’ın izleri gün yüzüne çıktı

Sivas’ın Yıldızeli ilçesinde belediye tarafından yürütülen İlçe Meydan Düzenleme Projesi kapsamındaki çalışmalar sırasında, 1944 yılında yıkılan ve günümüze herhangi bir fiziksel kalıntısı ulaşmayan tarihi Yenihan’a ait olduğu değerlendirilen yapı izleri ortaya çıktı.

Yıldızeli Belediyesi tarafından İlçe Meydan Düzenleme Projesi kapsamında ihale edilen 10 dükkan ve sosyal alanların yapımı için yürütülen çalışmalar sırasında bazı duvar ve temel kalıntılarına rastlandığı belirtildi. Ortaya çıkan kalıntıların, tarihi kayıtlarda aynı bölgede bulunduğu bilinen ancak bugüne kadar fiziksel izine rastlanmayan Yenihan’a ait olabileceği değerlendiriliyor.

1944 yılında yıkıldı

Tarihi kayıtlara göre Yenihan, Yıldızeli ilçe merkezi Cami Mahallesi’nde, Kemankeş Kara Mustafa Paşa Camii ile tarihi hamam arasında bulunuyordu.

1639 yılında Kemankeş Kara Mustafa Paşa tarafından inşa ettirildiği belirtilen han, uzun yıllar bölgenin önemli yapıları arasında yer aldı.

Yenihan'ın 1944 yılında yıkıldığı, yapıya ait herhangi bir fiziksel kalıntının ise günümüze ulaşmadığı biliniyor. Hanın varlığı ve konumu; yazılı kaynaklar, tarihi haritalar ve araştırmacıların kayıtları üzerinden doğrulanabiliyor.

Belediyenin meydan düzenleme çalışmaları sırasında ortaya çıkan kalıntılar ise uzun yıllardır fiziksel olarak izine rastlanmayan yapıyı yeniden gündeme taşıdı.

Kalıntıların Yenihan’a ait olduğu değerlendiriliyor

Çalışmalar sırasında gün yüzüne çıkan duvar ve temel izlerinin tarihi Yenihan’a ait olduğu değerlendiriliyor. Ancak kalıntıların yapıyla bağlantısının kesin olarak ortaya konulabilmesi için bilimsel inceleme yapılması gerektiği belirtiliyor.

Bugüne kadar fiziksel kalıntısının bulunmaması nedeniyle tescil edilmediği belirtilen yapıyla ilgili yeni bulguların ardından, Sivas Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu başta olmak üzere ilgili kurumların alanda inceleme yapması bekleniyor.

Külliye ihtimali de araştırılmalı

Kalıntıların ortaya çıktığı alanın tarihi Kemankeş Kara Mustafa Paşa Camii ve hamamının hemen bitişiğinde bulunması, bölgenin bütüncül olarak değerlendirilmesi gerektiğini de gündeme getirdi.
Cami, hamam ve hanın birbirlerine yakın konumları nedeniyle bu yapıların geçmişte bir külliye veya yapı topluluğu bütünlüğü içerisinde değerlendirilmiş olabileceği üzerinde duruluyor.

Bu nedenle yalnızca ortaya çıkan duvar ve temel kalıntılarının değil, çalışma sahasının tamamının arkeolojik ve mimari açıdan incelenmesinin Yıldızeli'nin tarihi kent dokusunun ortaya çıkarılması açısından önem taşıdığı ifade ediliyor.

Uzmanlardan çalışmaların durdurulması çağrısı

Uzmanlar, kalıntıların bulunduğu bölümde yürütülen inşaat çalışmalarının durdurularak alanın uzman ekipler tarafından incelenmesi gerektiğini belirtiyor.
Arkeolojik verilerin zarar görmeden belgelenmesi, kalıntıların döneminin ve niteliğinin belirlenmesi, Yenihan ile bağlantısının araştırılması ve cami-hamam-han ilişkisinin bilimsel veriler ışığında değerlendirilmesi gerektiği kaydediliyor.
Yapılacak incelemeler sonucunda ortaya çıkan kalıntıların Yenihan’a ait olduğunun belirlenmesi halinde, 1944 yılında yıkılmasının ardından fiziksel izleri kaybolan tarihi yapıya ilişkin önemli verilere ulaşılması bekleniyor.